In en om Assen



Herman Brood



Artikel in "101 markante Drenten in de 20e eeuw" van Maxine Robeta Hilbrandie - Meijer; uitgeverij Moordboek, 2001. ISBN: 9033012383


Zomer 1990.

Een druilerige dag aan het strand van Caeaques. In het Noordspaanse plaatsje aan de Middellandse Zee zijn de inwoners in hun huizen verdwenen. Dit is het plaatsje van Salvaldor Dali, waar hippies op afkomen en er zijn blijven hangen, waar de meeste jonge strandgasten minder bravoure hebben dan die in het nabijgelegen Rosas.

Het strand is verlaten, op een eenzaam figuur na. Onder een houten koepeltje, gekleed in een lange jas, zit hij op een soort krukje. Met lange halen trekt hij kleurige strepen over het papier dat op zijn knieën ligt. Soms zit hij even stil en zakt zijn hoofd voorover. Dan weer zit hij plots overeind en tekent verder. Eenzaam en in zichzelf zit hij, Herman Brood, daar. Niemand kent hem.


Zomer 1979.

Op de Grote Markt in Groningen zit een snelle jongen met grote zonnebril, vriendelijke glimlach en een behoorlijke voorraad drank voor zich aan tafel. Zijn mouwloze t-shirt en leren broek zitten strak om het lijf. Af en toe komen er wat passanten even bij hem zitten. Hij geeft ze ruimhartig advies, of doet in elk geval pogingen ze een verstandig woord toe te voegen.

Af en toe rolt er een schaterlach over de markt, of een gezongen tekstflard. Sommigen kijken verstoord op, anderen voelen zich in de nabijheid van een ster. Herman Brood is groot, en zijn ster straalt.


Zomer 2001.

Hij heeft net zijn hoofd kaalgeschoren, zijn rock 'n roll kuif is verdwenen. De papagaai zit niet meer op zijn schouder, en het lichaam zit erdoor. Hij zit nog even aan de bar bij het Hilton, roept tegen iemand van de bediening dat even weg moet en dat ze op zijn fiets moeten passen en neemt de lift. En dan springt hij vanaf het hoteldak naar beneden. Herman Brood is dood.

Na de door. Herman is nationaal nieuws, het schilderbeest en de knuffeljunk worden door iedereen omarmd als vriend uit een verleden. De prijzen van zijn kunstwerken schieten omhoog, ondanks de bewering van Rudi Fuchs dat het allemaal niet zoveel voorstelt.
'Saturday Night' wordt op straat geslist door mannen op leeftijd die in pakken lopen en Nina Hagen wordt weer even uit de kast gehaald. Iedereen hield van Herman. Het meest zijn vijftienjarige dochter Lola, wiens stem bij de herdenkingsdienst in Paradiso stokt: duizenden fans beginnen te juichen en te klappen.


Eind jaren vijftig.

Herman is een dromer, zit teruggetrokken in een hoekje te tekenen. Het is een gezet jongetje en zijn ene oog loenst. Kinderen op school noemen hem 'schele'. Niemand houdt van Herman, hoewel ze later op tv bij Koos Postema's Klasgenoten volhouden dat ze hem altijd 'heel bijzonder' hebben gevonden. Ze kunnen nu opgelucht ademhalen, want ze hebben toch hun gelijk gehaald: Herman was eigenlijk een zielig jongetje. Denken ze.



Info op vandries.com


Op 5 November 1946 kregen Joop en Beppie Brood-Schippers hun tweede kind, Herman. Dochter Elly was er al, de tweeling Beppie en Riske moest nog geboren worden. Het gezin woonde in een arbeiderswijk, in de Zwolse buurt De Pierik.
Hans Lafaille -hij zou later met Brood een elpee opnemen- raakte bevriend met Herman. De families Brood en Lafaille -Cor Lafaille was voorman in de NV Brood- trokken hele weekenden samen op.

'Voordat hij muziek begon te maken, tekende hij heel veel. Hele grappige dingen. Heel snel. En schetsboeken vol.' Lafaille herinnert zich een stripje. Een oude Indiaan met kiespijn zat voor zijn tent. Had een touw aan z'n kies en aan de totempaal vastgebonden. Een cowboy te paard kwam aanstormen, struikelde erover. Cowboy gevangen, kies en kiespijn verdwenen.

Brood viel bij Cuby & the Blizzards met z'n neus in de boter. Qua aandacht. Cuby & the Blizzards was een van de meest optredende bands van Nederland. Geen nummer van Hitweek of ze stonden er in. 'Cuby in Sneek' kopte het blad. Een driekoloms artikeltje over de Sneekweek, geïllustreerd met maarliefst vier foto's waarop Brood met Sjoerd van der Duim, met Rob Hoeke, met Willy Middel met...
Het was heel royaal drinken, zeker weten, zegt Eelco Gelling. Ze waren een bierband, zegt Hans Waterman. Ze zopen als tempeliers. 'Heer' Brood introduceerde de speedpilletjes in de band. Indien mogelijk zegt Eelco Gelling, had Brood ze bij zich, de pilletjes met de kleine p.

Na zijn avontuur in de Israëlische kolenmijnen belande hij na veel omzwervingen in Assen boven de kroeg die zijn vader daar was begonnen. Ma Brood stelde het gezelschap van haar zoon zeer op prijs en Brood kwam weer in de scène...Na de Flash & Dance band en Vitesse kwam een reünie van Cuby & The Blizzards.

En toen kwam Koos van Dijk. 'Koos gaf mij het gevoel dat het zou kunnen. Gewone managers denken alleen maar aan geld verdienen, liefst over de ruggen van muzikanten. Koos beschouw ik als een vriend, waar toevallig ook nog een zakelijk koppie op zit.'
Schouders naar achteren, snoer om de pols, microfoon in de vuist; hij presenteerde zich nadrukkelijker als zanger. Hij bukte veel en vaak -met een hoofd als een boei en halsslagaders die vervaarlijk opzwelden- naar het steeds uitzinniger wordende publiek toe.

In 1979 ging Brood naar Amerika. Hierover zei hij tegen het Dagblad van het Noorden: 'Tijdens de eerste dagen heb ik geloof ik wel tien nummers geschreven. Maar ze bleken allemaal te eindigen met de regel I'm so proud to be in America. Dat was dus eigenlijk nog maar een nummer.'
Terug in Nederland moest hij zijn veroordeling uitzitten. 'Ik heb me eigenlijk ongelukkig gevoeld vanaf het moment dat ik terugmoest. Nederland is net zo miezerig als het klimaat. Goddomme wat voel ik me kut, mam. Wel heel erg agressief en dat is goed voor mijn muziek. Want dat is het enige dat mijn kop boven het drijfzand uithoudt, boven de Hollandse modder. Voorlopig moeten we hier onze centen verdienen.' Schreef Herman Brood vanuit de koepelgevangenis te Breda in januari 1980 aan zijn moeder.

Koos van Dijk ziet de carrière van zijn protégé als een permanente golfbeweging. Hoge pieken, diepe dalen. Volgens hem -en ook volgens Brood- zit er weer een piek aan te komen. Begin 1994. Herman Brood beent door zijn atelier. Hij laat de demo horen van zijn aanstaande plaat. Fresh Poison. Een gitaarplaat. Eindelijk iets afgemaakt waar hij zelf ook graag naar luistert. Eindelijk iets afgleverd waar hij achter staat. Want, zegt hij, het gaat goed met hem.

Brood mompelt iets als 'maar ik ben wel eerlijk'. Grijnzend steekt hij zijn vinger in de lucht als het refrein langskomt: 'Take a lesson from a hardboiled backstreet boy / Steal what you can and be ahead of the game'.



Biografie

Brood kreeg zijn eerste pianolessen in 1959. Op school kon hij niet goed meekomen; het liefst zat hij wat op een piano te pingelen in het verlopen fabriekje van zijn vader. Brood ging in 1964 naar de Kunstacademie in Arnhem en richtte daar The Moans op. De band deed veel optredens voor Amerikaanse militairen in West-Duitsland en Brood kreeg wel eens een pilletje toegeschoven om wakker te blijven. Zo begon zijn verslaving. In 1967 stapte hij over naar Cuby and the Blizzards.

Hij ontmoet dan de toenmalige Miss Groningen Tekie Buissink, met wie hij een kortstondige relatie had. Op 24 mei 1968 wordt hun zoon Marcel geboren. Toen de platenmaatschappij vernam dat hij drugs gebruikte, werd hij uit de band gezet. Er volgde een onduidelijke periode, waarin Brood regelmatig in de gevangenis belandde wegens inbraken en handel in drugs. Begin 1974 deed hij mee aan een Cuby and the Blizzardsreünie voor het VARA-televisieprogramma Nederpopzien.

Vanaf dit moment pakte hij zijn muzikale carrière weer op. Hij speelde korte tijd in de Noord-Hollandse formatie Stud en nam een album op met onder andere Jan Akkerman onder de naam Flash & Dance Band. Vervolgens trad hij toe tot de band Vitesse, na het debuutalbum in 1975 verliet hij die weer.

In 1976 vond een cruciale ontmoeting plaats. Brood speelde mee in Cuby and the Blizzards, die voor korte tijd waren heropgericht, toen hij in café 't Pleintje in Winschoten de naald van zijn injectiespuit in een prullenmand liet vallen. De eigenaar van het café, Koos van Dijk, kwam binnen toen Brood in de prullenmand op zoek was naar zijn naald. In plaats van Brood buiten de deur te zetten, keerde Van Dijk de prullenmand om en zocht ijverig mee. Vanaf dat moment trad Van Dijk op als Broods manager; hij zou dit blijven tot Broods dood in 2001.


Herman Brood in 2000.

Brood verliet Cuby and the Blizzards en begon zijn eigen formatie: Herman Brood & His Wild Romance). In 1977 kwam het album Street uit dat enthousiast werd ontvangen. In 1978 volgde Shpritsz. De single Saterday Night werd een grote hit. Duitsland en Frankrijk raakten geïnteresseerd. Brood werkte in 1979 mee aan de film Cha Cha van Herbert Curiël en trad in de film in het huwelijk met punk-operazangeres Nina Hagen. In hetzelfde jaar vertrok hij naar de Verenigde Staten.

Maar een Amerikaanse tournee werd geen succes en het in de VS geproduceerde album Go Nutz (1980) werd zowel daar als in Nederland afgekraakt. Hierop viel Wild Romance uit elkaar en zakte de carrière van Brood in.
In 1985 trad hij in het huwelijk met Xandra Jansen, samen hadden ze twee kinderen, Lola (1985) en Holly (1994) en een aangenomen dochter Brenda (1979). Zijn dochter Holly zingt in Kinderen voor Kinderen (2006).

In de jaren daarna waaierde zijn carrière uit. Brood acteerde in een toneelstuk en een speelfilm, maar vooral in zijn eigen leven. Ook werd hij steeds actiever als schilder. Hij werkte op groot formaat en met felle kleuren, waarbij zijn werk stond in de traditie van Cobra. De keuze voor primaire kleuren kwam grotendeels voort uit noodzaak, omdat hij kleurenblind was. Vaak bracht hij met zwarte verf letters aan op zijn werk. De handtekening brood vormt veelal een opvallend onderdeel van het schilderij.

Ondanks het kleurgebruik hebben de schilderijen een wat trieste uitstraling. Brood bleef daarnaast actief in de muziek, maar zijn albums uit deze periode haalden niet meer het niveau van Shpritsz. Beroemd werd hij met zijn openlijke uitspraken in de pers over seks en drugsgebruik. Hij genoot van alle aandacht en werd de bekendste harddrugsgebruiker in Nederland; de nationale knuffeljunk.


Houten uitsnede van Herman Brood (artist: Jigsawartwork)


Het graf van Herman Brood

Door het gebruik van alle genotsmiddelen was tegen 2001 zijn lichaam geheel uitgeleefd. Pogingen om af te kicken hadden geen succes. Toen het leek alsof hij nog maar een paar maanden te leven had, nam Brood zelf het heft in handen en pleegde zelfmoord. Op 11 juli 2001 sprong hij van het Amsterdamse Hilton-hotel met in zijn binnenzak een briefje waarop stond: "maak er nog een groot feest van". Men stond perplex, evenals zijn platenlabel, omdat Brood – volgens Henkjan Smits – bezig zou zijn aan een groot project, namelijk een jaren-vijftigsoulplaat met een groot orkest en onder meer samenwerkingen met Ann Peebles en Ray Charles.

In de periode kort na zijn dood ontstond een levendige handel in schilderijen en zeefdrukken van Brood, waarbij ook vervalsingen opdoken.
In 2006 schreef Wild Romancegitarist Dany Lademacher een boek over zijn periode met Herman Brood. Later dat jaar verscheen de film Wild Romance waarin Daniël Boissevain de rol van Herman Brood speelde. Zeven jaar na de dood van Herman Brood, wordt er in 2008 een onbekend nummer van de zanger gevonden en uitgebracht. "Papa komt vanavond niet thuis" is een samenwerking met rapper MC Drama, destijds een vriend van Brood. Samen schreven zij het nummer in 1998.


Tentoonstelling

Na Broods overlijden was in 2002 in het Cobra-museum in Amstelveen een eerste overzichtstentoonstelling van zijn werk te zien, met daarnaast foto's, gemaakt door zijn vriend, de fotograaf Anton Corbijn. Eerder was het werk van Brood museaal nooit erkend. Er waren echter wel veel liefhebbers en zijn schilderwerk werd goed verkocht.

In december 2005 werd in Wageningen een Herman Brood-museum geopend. Het museum, dat gratis toegankelijk is, beschikt over de grootste collectie originele schilderijen, zeefdrukken & tekeningen. Daarnaast zijn er altijd wat beschilderde sculpturen/objecten, een zeer uitgebreide collectie (zeldzame) LP’s & singles, de originele botsauto van Herman en een aantal persoonlijke bezittingen van Brood zelf te bezichtigen.

Op 5 november 2006 wordt er in de rock art galerie in Hoek van Holland een expositie geopend over Herman Brood onder de titel "Brood's leven". Hier is een gecombineerd overzicht te zien van Herman Brood zijn muziek en zijn kunst.
Van 5 november 2006 tot 28 januari 2007 is het volledige atelier overgeplaatst naar het Groninger Museum om daar, ter ere van de film Wild Romance die tevens in Groningen in première gegaan is, tentoongesteld te worden.

De tentoonstelling, genaamd "Cha Cha. Fenomeen Herman Brood", concentreert zich rond het atelier van de kunstenaar, de plek waar Brood veel van zijn schilderijen maakte, muziek componeerde, teksten schreef, vaak sliep en zijn onconventionele levenswijze vrij spel had. Zijn echte atelier nabij het Spui in Amsterdam was sinds de dood van Brood vrijwel onaangeroerd gebleven. In april 2008 is het atelier uiteindelijk toch ontruimd.



Films

  • Cha Cha (1979)
  • Stadtrand (1988) (Speelfilm, Duitsland, regie Volker Führer)
  • Total Love (2000) (Cult Movie uit Israël)
  • Rock ’n Roll Junkie (2001) (Documentaire; samengesteld door Jan Eilander)
  • Wild Romance (2006-11-05) (Regie Jean van de Velde, biopic, won Gouden Kalf in 2007 voor 'Beste Acteur', Marcel Hensema speelde Hermans manager Koos van Dijk.)
  • Herman Brood Uncut (2006). Onbewerkt materiaal uit het leven van Brood, samengesteld door Jan Eilander.
  • Herman Brood, a Star Like me (2008) Documentaire samengesteld uit archief. Producent seriousFilm, regie Peter Scholten.


Trivia

  •  Black Francis brengt een hommage aan Herman Brood naast zijn standbeeld in Zwolle op 29 februari 2008
  • Bart Chabot schreef een vierdelige Brood-biografie.
  • In Zwolle is een wandel/steproute over Herman Brood.
  • In Zwolle staat een standbeeld van Herman Brood door Frank Rosen bij poppodium Hedon.
  • Brood werd eind 1967 tijdens een feestje in Den Haag samen met Jay Baar (drummer van de Q’65) gearresteerd voor het bezit van verdovende middelen. Tijdens zijn voorarrest viel Cuby + Blizzards uit elkaar. Toen hij weer vrij kwam was de breuk tussen Harry Muskee en Eelco Gelling inmiddels gelijmd en kon Brood deel uit gaan maken van een nieuwe bezetting van C+B.
  • Alle nummers op de CD van Black Francis (ex-Pixies), getiteld Bluefinger uit 2007, zijn geïnspireerd op Herman Brood. Het bevat zelfs één cover van Brood: You Can't Break a Heart and Have It, opgenomen in 1996 voor Kid stuff, maar uiteindelijk niet eerder uitgebracht dan op de Brood Box. De titel van deze CD, Bluefinger, verwijst naar de geboortestad van Brood, Zwolle: Blauwvinger is een oude geuzennaam voor een Zwollenaar.


Discografie


Albums

  • Showbiz Blues (1975)
  • Vitesse (1976)
  • Street (1977)
  • Shpritsz (1978)
  • Cha Cha (1978)
  • Go Nutz (1980)
  • Wait a Minute... (1980)
  • Modern Times Revive (1981)
  • Frisz & Sympatisz (1982)
  • The Brood (1984)
  • Bühnensucht/Live (1985)
  • Yada Yada (1988)
  • Hooks (1989)
  • Freeze (1990)
  • Saturday Night Live! (1992)
  • Fresh Poison (1994)
  • 50 The Soundtrack (1996) (duetten, gemaakt voor zijn 50e verjaardag)
  • Back On The Corner (1999)
  • Ciao Monkey (2000)
  • My Way (2001)
  • Final (2006)
  • Brood Box, including Kidstuff (2006)


Singles

Gebaseerd op gegevens van de Nederlandse Top 40.



Beeldopnamen van Herman Brood:


Gesprek Herman Brood met Henk Binnendijk; deel -1-
Gesprek Herman Brood met Henk Binnendijk; deel -2-
Gesprek Herman Brood met Henk Binnendijk; deel -3-
Gesprek Herman Brood met Henk Binnendijk; deel -4-
Gesprek Herman Brood met Henk Binnendijk; deel -5-


Verder heb ik niks meegemaakt; Herman Brood mediafenomeen


interview met Herman Boord uit Rock 'n roll junki


In 1979 nam regisseur Herbert Curiël de film CHA CHA op, met Herman Brood in de hoofdrol


U overvalt me wel een beetje... Respect. 


Herman Brood and Jules Deelder recording "Oh Kut" for Herman Brood's album "50 The Soundtrack".


Herman in de talkshow van jules deelder ivm zijn 50e verjaardag


Deel van gesprek tussen Theo van Gogh en Herman Brood, over dood, dope, en religie.


Nova 11 juli 2001 geeft bericht van de dood van Herman Brood Deel -1-
Nova 11 juli 2001 geeft bericht van de dood van Herman Brood Deel -2-


Nova 16 juli 2001; de uitvaart van Herman Brood


De website van het Herman Brood Museum





© 2006-2009 www.mijn-eigen-website.nl